درمان آفت دهان

آفت دهانی (Canker Sores) زخم های کوچک، دردناک و بسیار شایعی هستند که در داخل دهان و روی قسمت های نرم دهان، زبان، و داخل گونه ها و لب ها ایجاد میشود. زخم های حاصل از این عارضه، رنگی سفید مایل به زرد دارند که گِرد یا بیضی شکل هستند اغلب در بزرگسالی ظاهر میشوند. البته امکان ابتلا در کودکان نیز وجود دارد.

انواع آفت دهانی کدامند؟

اطلاع داشتن از انواع مدل های آفت و اینکه به کدام نوع مبتلا شده اید میتواند به شما کمک کند تا به شکلی تخصصی تر برای درمان آن اقدام کنید. انواع مدل های آفت دهانی به شرح زیر میباشند:

• آفت دهانی کوچک: آفت های دهانی کوچک همانطور که از نامشان پیداست، ظاهر کوچکی به اندازه نوک مداد دارند. این نوع آفت ها که اصطلاحاً به آنها آفت مینور گفته میشود داخل گونه، لثه یا روی زبان به تعداد 5 الی 6 عدد ظاهر میشوند.
• آفت دهانی بزرگ: آفت دهانی بزرگ یا ماژور به تعداد یک عدد با داشتن لبه های نامنظم پدیدار میشود و برای از بین رفتن تا 6 هفته زمان نیاز دارد.
• آفت دهانی هرپتی فرم: آفت های دهانی هرپتی فرم اندازه کوچکی اندازه سر سوزن دارند و به تعداد 10 الی 100 عدد پدیدار میشوند. این آفت ها پس از یک هفته بهبود پیدا میکنند و هیچ اثری از آنها باقی نخواهد ماند.

علل آفت دهانی

تشخیص علت و منشا آفت بسیار دشوار و در بعضی مواقع غیر ممکن است، چراکه عوامل مختلفی باعث ایجاد آفت دهانی میشود. اعم از :

شیوه درمان آفت دهان با استفاده از دارو چیست؟

استفاده از دارو سریع ترین راه حلی است که میتوانید از آن برای درمان آفت دهان استفاده کنید. با این حال توجه داشته باشید که برخی از داروها ممکن است عوارضی را با خود با همراه داشته باشند از این پیش از استفاده از آنها حتما با دندانپزشک خود مشورت نمایید.

داروهای خوارکی

داروهای آنتی بیوتیک همانند مترونیدازول، تتراسایکلین، مینوسایکلین و آموکسیسیلین میتوانند یک روش سریع برای درمان آفت دهان و از بین بردن باکتری های دهان باشند. توصیه میشود تا پیش از استفاده از این داروها در رابطه با شرایط جسمانی و شدت پیشرفت آفت دهان با پزشک مشورت نمایید یا درگیر عوارض آنها نشوید.

محصولات موضعی

برخی از محصولات موضعی بدون نسخه همانند رم، ژل و پمادهایی که حاوی برخی ترکیبات فعال از جمله لیدوکائین، بنزوکائین، فلوسینونید و هیدروژن پراکسید هستند گزینه مناسبی برای درمان سریع آفت دهان در نظر گرفته میشوند. در صورت مشاهده علائم آفت دهان بهتر است تا از همان ابتدا 2 الی 4 مرتبه در روز از این محصولات موضعی مستقیم برروی محل عارضه استفاده کنید.

دهانشویه

در صورتی آفت دهان شما بسیار دردناک باشد، دندانپزشک ممکن است برای شما دهانشویه های حاوی دگزامتازون یا سایر ترکیبات ضد التهابی تجویز کند. استفاده از دهانشویه نه تنها علائم التهاب را کاهش میدهد بلکه منجر به کاش قرزی و بهبود سریع تر زخم نیز میشوند. در نهایت توجه داشته باشید که هنگام استفاده از دهانشویه حتما دستورالعمل های پزشک را رعایت کنید.

درمان آفت دهان با طب سنتی

داروهایی که از آنها برای درمان آفت دهان استفاده میشود، ممکن است باعث بروز عوارضی در افراد مختلف شوند. برای جلوگیری از بروز این عوارض میتوانید از روش های سنتی برای درمان آفت دهان استفاده کنید. از جمله این روش ها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

سرکه سیب

سرکه سیب به علت داشتن خاصیت ضدباکتریایی میتواند نقش موثری در از بین بردن میکروارگانیسم های ایجاد کننده زخم داشته باشد. برای از بین بردن آفت دهان با استفاده از سرکه سیب تنها کافیست تا یک قاشق چایخوری از آن را با نصف لیوان آب ولرم ترکیب کنید و سپس از آن به عنوان دهانشویه استفاده کنید.

عسل

عسل در ساختار خود حاوی ترکیبات ضد میکروبی است و از این رو میتواند یک گزینه مناسب برای درمان آفت دهان و پیشگیری از ایجاد آن در نظر گرفته شود. برای استفاده از عسل به منظور درمان آفت دندان، تنها کافیست تا مقدار کمی از آن را برروی ناحیه مورد نظر بمالید.

زردچوبه

پودر زردچوبه نیز همانند سرکه سیب و عسل دارای خاصیت ضد میکروبی است و علاوه بر درمان آفت دهان میتواند نقش موثری در کاهش درد و التهابات ناشی از آن داشته باشد. برای استفاده از زردچوبه تنها کافیست تا مقدار کمی از ان را با آب مخلوط کنید تا حالتی خمیری پیدا کند و در ادامه آن را دوبار در روز برروی محل زخم قرار دهید.

روغن نارگیل

روغن نارگیل در ساختار خود حاوی مقدار زیادی لوریک اسید است و همین منجر شده تا این ماده از خاصیت ضد میکروبی بهره مند باشد. استفاده از روغن نارگیل میتواند نقش موثری در درمان زخم های میکروبی و جلوگیری از انتشار آنها داشته باشد. برای درمان آفت با استفاده از روغن نارگیل، تنها لازم است تا روزانه 3 الی 4 مرتبه آن را برروی محل زخم بمالید.

اکانیسه

اکانیسه یا سرخارگل از دارای خواض متعددی از جمله ترمیم زخم و تقویت سیستم ایمنی برخوردار است و میتواند گزینه مناسبی برای ترمیم آفت دهان یا جلوگیری از ایجاد آن باشد. برای استفاده از این گیاه تنها لازم است تا مقدار مساوی از آن را با آب گرم مخلوط کنید و سپس دهان خود را با استفاده از محلول بدست آمده شستشو دهید.

روش های خانگی برای درمان آفت دهان کدامند؟

روش های درمان خانگی به عنوان یکی از دسترس ترین و ساده ترین روش ها برای درمان آفت دهان در نظر گرفته میشوند. در ادامه به بررسی برخی از تاثیرگذارترین روش های درمان خانگی آفت پرداخته ایم:

• محلول آب و نمک: یک قاشق غذاخوری نمک را با یک لیوان آب ولرم مخلوط کنید و با استفاده از آن دهان خود را بشویید. آب شور با داشتن خاصیت ضدباکتریایی، درد و عفونت ناشی از آفت را کاهش میدهد.
• مکیدن یخ: یک قطه یخ را برروی آفت قرار دهید و اجازه دهید تا یخ به آرامی درون دهان شما حل شود. با حل شدن یخ، درد و علائم آفت دهان به تدریج کاهش پیدا میکند.
• ژل آلوئه ورا: یک تکه کوچک ژل آلوئه را برروی ناحیه دارای آفت قرار دهید تا علائم آن تسکین پیدا کند. لازم به ذکر است که در چنین شرایطی نوشیدن آلوئه ورا نیز میتواند گزینه مناسبی باشد.
• رب انار: باتوجه به تجربیات افراد باید گفت که قرار دادن رب انار بصورت مکرر برروی آفت دهان، میتواند نقش موثری در کاهش علائم و بهبود آن در مدت کوتاه داشته باشد.
• جوش شیرین: جوش شیرین میتواند PH دهان را به حالت عادی بازگرداند و التهابات آن را کاهش دهد. از این رو میتوان از این ماده به عنوان یک گزینه مناسب برای درمان آفت دهان استفاده کرد.

مصرف کدام داروها منجر به ایجاد آفت میشود؟

گاهی اوقات در صورت استفاده از روش های درمانی سنتی و خانگی همچنان متوجه وجود آفت در دهان خود میشود! در این حالت علت عمل نکردن روش های پیشگیری و درمان، ممکن است استفاده از برخی داروها باشد. از جمله داروهایی که منجر به ایجاد آفت دهان میشوند، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

• آسپرین و داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAID)
• مسدود کننده های بتا
• نیکوتین خوراکی
• داروهای شیمی درمانی و سرکوب کننده های سیستم ایمنی
• پنی سیلامین
• داروهای سولفا
• فنیتوئین
• آنتی بیوتیک ها و آنتی کولینرژیک
• مهارکننده های تجمع پلاکتی و مهار کننده های پروتئین
• وازودیلاتورها
• ضد ویروس ها وضد فشار خون ها

در چه صورتی برای آفت دهان باید به دندانپزشک مراجعه کنیم؟

در اکثر مواقع در اثر بروز آفت دهان، نیازی به مراجعه به پزشک نیست زیرا این عارضه پس از گذشت چند روز به خودی خود بهبود میاد. این در حالی است که در برخی شرایط خاص و در صورت داشتن علائم زیر بهتر است تا در اولین فرصت توسط دندانپزشک ویزیت شوید:

• درد مکرر و رو به افزایش
• سوزش و التهاب
• گسترش پیدا کردن آفت به سایر نقاط دهان
• ترشحات چرکی
• پوسته پوسته شدن ناحیه آفت زده
• تب

**جهت تعیین وقت با متخصص بیماری های دهان و دندان کلیک نمایید**

دهانشویه مناسب برای درمان آفت دندان کدام است؟

نکته: قبل از استفاده از هرگونه داروی خانگی، با یک متخصص مراقبت های بهداشتی مشورت کنید. زیرا بسیاری از این روش ها از نظرعلمی آزمایش نشده و یا اثبات نشده اند.

شرایط استفاده از لیزر جهت بهبود آفت دهان

با توجه به این که علت اصلی آفت دهان در اکثر مواقع مشخص نیست، نمیتوان گفت لیزر در همه ی موارد باعث از بین رفتن آفت میشود. چنانچه علت آفت دهان مواد غذایی آلوده یا میکروب باشد با تاباندن اشعه های لیزر ناحیه ای که دچار آفت شده، ضدعفونی شده و عارضه بر طرف میشود، اما اگر آفت ایجاد شده ناشی از موارد دیگری باشد، لیزر تنها به بر طرف کردن التهاب، عفونت و درد و در نهایت بهبود سریع تر آفت کمک میکند.